Een tracking error geeft aan hoeveel een beleggingsfonds of ETF afwijkt van de benchmark / index. In dit artikel laten we je zien hoe een tracking error ontstaat en hoe je de tracking error zelf kunt berekenen.
Wat is een tracking error?
Wanneer je belegt in een bepaald fonds dan beleg je eigenlijk in de onderliggende benchmark / index. Door het kopen van dit fonds verwacht je dat je ook de resultaten van de benchmark / index krijgt.
Toch kan een beleggingsfonds of ETF de benchmark / index niet altijd precies volgen. De afwijking van de benchmark wordt de tracking error genoemd.
Door een tracking error kunnen de daadwerkelijke resultaten (die van de index) dus afwijken van jouw resultaten (die van het fonds).
Waar komt een tracking error vandaan?
De tracking error van een ETF of beleggingsfonds kan veel verschillende oorzaken hebben.
Veel van deze oorzaken hebben te maken met handelingen van de fondsmanager. Daarom kun je over het algemeen ook aannemen dat actief beheerde fondsen een hogere tracking error hebben dan passief beheerde fondsen.
Kosten van het fonds
Het eerste wat invloed kan hebben op de tracking error zijn de kosten van een beleggingsfonds of ETF. Dit kan op twee manieren.
Allereerst kunnen de jaarlijkse kosten invloed hebben op het rendement. Dit kan voor een verschil tussen de prestaties van het fonds en de prestaties van de benchmark / index zorgen.
Daarnaast kan de beheerder van een ETF ook expres een tracking error laten ontstaan. Soms worden niet alle bedrijven uit de benchmark / index aangekocht om transactiekosten te besparen.
Tracking error door (te veel) cash
De benchmark / index heeft geen cash, maar een fonds wel. Het komt vrijwel nooit voor dat het hele vermogen van een fonds is belegd.
Dit komt omdat er ook geld nodig is om bepaalde rekeningen te betalen. Bovendien kan er ook een vertraging zitten in het herbeleggen van dividend, waardoor een deel van het vermogen tijdelijk niet is belegd.
Door het aanhouden van cash geld kan er een tracking error ontstaan. De benchmark / index gaat er namelijk vanuit dat 100% van het vermogen is belegd.
Invloed van de markt op de tracking error
Onderzoek wijst uit dat de volatiliteit van de markt invloed kan hebben op de tracking error. Wanneer de markt relatief rustig is (weinig schommelingen) dan is de tracking error lager dan wanneer de markt onrustig is (veel schommelingen).
Tracking error en handelsvolume
Wanneer een fonds niet genoeg handelsvolume heeft, dan kan de prijs gaan afwijken van de marktwaarde. Beleggers kunnen dan meer of minder betalen dan wat het fonds eigenlijk waard is. Dit komt door het principe van vraag en aanbod.
Dit betekent ook dat er een verschil ontstaat met de benchmark / index. Een laag handelsvolume kan dus voor een tracking error zorgen.
Tijd van het jaar
De periode van het jaar kan ook een invloed hebben op de tracking error van het fonds. Uit onderzoek dat is gepubliceerd in ‘The Journal of International Studies’ is namelijk gebleken dat de tracking error het grootste is in de laatste maanden van een jaar (Dorocáková, 2017). De reden hiervoor kan zijn dat de beheerder van het fonds aan het einde van het jaar actiever is.
Grootte van fonds
In dezelfde studie werd geconcludeerd dat de grootte van het fonds invloed heeft op de tracking error. Hoe groter het fonds (in totaal belegd vermogen), hoe groter de tracking error is.
Replicatie methode
We hebben eerder gezien dat de index niet altijd precies kan worden gevolgd door hoge kosten, een laag handelsvolume of een vertraging in het herbeleggen van dividend.
Deze oorzaken komen voor wanneer een fonds de onderliggende aandelen daadwerkelijk aankoopt. Bij ETF’s is dit echter niet altijd het geval.
Er zijn namelijk fysieke en synthetische ETF’s. Fysieke ETF’s kopen de aandelen daadwerkelijk aan, terwijl synthetische ETF’s de index volgen door middel van een ruilconstructie. Hierdoor is de tracking error bij synthetische ETF’s vaker lager dan de tracking error bij fysieke ETF’s.
Tracking error berekenen
We kunnen het beste naar een voorbeeld kijken zodat het wat duidelijker wordt. Om de tracking error te berekenen hebben we cijfers nodig van een bepaalde periode.
Stel je voor dat het rendement van een fonds de laatste drie jaar het volgende was:
| Jaar | Rendement |
|---|---|
| 1 | +8,93% |
| 2 | -5,21% |
| 3 | +7,23 |
Het rendement van de benchmark / index was in dezelfde periode:
| Jaar | Rendement |
|---|---|
| 1 | +9,5% |
| 2 | -5,05% |
| 3 | +7,42 |
Tracking error
Om de tracking error te berekenen kunnen we de volgende formule gebruiken:
Rf is hierbij het rendement van het fonds en Ri het rendement van de index. Het aantal periodes (n) is in ons voorbeeld 3.
Lezers die bekend zijn met statistiek zien wellicht al dat dit eigenlijk de standaarddeviatie is het verschil in rendement van het fonds en de benchmark.
Bij het invullen van de cijfers uit ons voorbeeld komen we op de volgende formule:
Wanneer we dit uitrekenen komen we uit op een tracking error van 0,44%.
Bèta tracking error
De tracking error van een beleggingsfonds of ETF wordt vaak uitgedrukt in een bèta. De bèta kun je berekenen met de volgende formule:
Dit kunnen we makkelijk berekenen in Excel:
De uitkomsten zijn 0,006073 (covariantie) en 0,006192 (variantie). Wanneer we deze twee door elkaar delen komen we uit op een bèta van 0,980809.
De index heeft altijd een bèta van 1. Hoe dichter de bèta van bij 1 ligt, hoe kleiner de tracking error. In dit geval is de tracking error dus redelijk klein.
Als je de bèta niet zelf wil uitrekenen dan hebben veel websites, zoals Morningstar of Yahoo Finance deze vaak al voor je uitgerekend. Je kunt dit dus ook opzoeken in plaats van berekenen.
Conclusie
Een tracking error geeft aan hoe goed een beleggingsfonds of ETF de index volgt.
Je kunt de tracking error berekenen door de standaarddeviatie te nemen van het verschil in rendement tussen het fonds en de index. In dit geval is het beter als de tracking error dichter bij 0 ligt. Hoe kleiner het getal, hoe kleiner de tracking error.
Daarnaast kun je de tracking error ook uitdrukken als bèta. Dit kun je berekenen door de covariantie van het fonds en de index te delen door de variantie van de index. Hoe dichter de waarde bij 1 ligt, hoe kleiner de tracking error.
Vond je dit artikel interessant? Schrijf je hieronder in voor de nieuwsbrief zodat je nieuwe artikelen direct in je inbox ontvangt.
Vergroot je financiële kennis!
Disclaimer
We zijn geen professioneel adviseurs. De informatie op deze website is gebaseerd op onze persoonlijke mening en ervaring. Dit is een geen enkel geval financieel advies. Let op: beleggen brengt risico’s met zich mee. Je kunt je inleg (deels) verliezen. Dit artikel kan reclame bevatten. Wil je gaan beleggen bij een broker, bekijk dan altijd het prospectus op de website van de betreffende broker.
