Categorieën
Beleggen

Ontdek het verschil tussen aandelen en obligaties

Aandelen en obligaties zijn bekende begrippen bij beleggen. Wat zijn dit eigenlijk en wat is het verschil tussen aandelen en obligaties?

Als je begint met beleggen en helemaal geen finance nerd bent, dan zakt de moed je misschien al in de schoenen bij de vraag wat het verschil is tussen aandelen en obligaties. Zelfs mensen die meer met beleggen bezig zijn, kunnen het misschien stiekem niet helemaal goed uitleggen. Jij wel, na het lezen van dit artikel.

Wat kun je verwachten?

Wat zijn aandelen?

Iedereen hoort wel eens van aandelen, maar echt begrijpen hoe aandelen werken is niet voor iedereen weggelegd. Behalve voor jou, want na dit artikel weet jij het precies. Een aandeel is een klein stukje van een bedrijf. Een aandeel van een bedrijf wordt verhandeld op de aandelenbeurs. Als je een aandeel koopt van een bedrijf, dan ben je voor een heel klein deel eigenaar van dat bedrijf.

Waarom geven bedrijven aandelen uit?

Om te begrijpen wat aandelen precies zijn is het belangrijk om erachter te komen waarom bedrijven aandelen uitgeven. Deze reden is geld, dat is misschien niet verrassend. Als een bedrijf wil uitbreiden, waarvoor veel kapitaal nodig is, dan heeft het twee opties; geld lenen of aandelen uitgeven. Gelden lenen is niet altijd ideaal. Het geld moet namelijk terug worden betaald en daarnaast moet er rente worden betaald over de lening. Bovendien is het niet altijd makkelijk om partijen te vinden die grote bedragen willen uitlenen.

De tweede optie is aandelen uitgeven. Door aandelen uit te geven vergroot een bedrijf haar eigen vermogen door een deel van het bedrijf te verkopen aan aandeelhouders. Deze aandeelhouders worden dan gedeeltelijk eigenaar, maar wat hebben ze hieraan?

Dividend

Als je aandelen bezit van een bedrijf dan is het mogelijk dat je dividend ontvangt. Dividend is een winstuitkering die het bedrijf doet aan haar aandeelhouders. Zie het als een bedankje voor het investeren in het bedrijf. Je deelt dan mee in de winst. Een bedrijf is echter niet verplicht om dividend uit te keren. Soms is er überhaupt geen winst gemaakt of gebruikt het bedrijf de winst liever om verder te groeien. In dat geval wordt er gekozen om de winst niet uit te keren.

Het (regelmatig) uitkeren van dividend is echter wel een manier om het aandeel populairder te maken bij beleggers en daarmee ook de beurswaarde te verhogen (door de simpele verhouding tussen vraag en aanbod). Bedrijven die er om bekend staan regelmatig dividend uit te keren, kunnen de voorkeur krijgen bij beleggers. De aandelen deze worden ook wel dividend aandelen genoemd.

Koers van het aandeel

Als je een aandeel in bezit hebt, dan heb je ook te maken met de koers van het aandeel. Je koopt het voor de prijs die het op dat moment heeft, maar de waarde van het aandeel kan altijd stijgen of dalen. Het prijsverloop van het aandeel wordt de koers genoemd. Als je aandelen in bezit hebt, dan is er geen garantie dat de koers gaat stijgen. Het kan ook zijn dat een aandeel daalt of zelfs waardeloos wordt. Je moet hierbij denken aan een bedrijf dat failliet gaat.

Stemrecht

Als je aandelen bezit heb je vaak ook stemrecht bij de aandeelhoudersvergadering van een bedrijf. Hier wordt onder andere besloten of er nieuwe aandelen worden uitgegeven, bestuursleden worden aangenomen en of de statuten worden gewijzigd. De meeste particuliere beleggers bezitten echter zo’n klein deel van een bedrijf dat het niet echt zin heeft om naar een aandeelhoudersvergadering te gaan. Vaak is het ook niet geheel kosteloos om deel te nemen. Mocht je het toch interessant vinden, dan is de mogelijkheid er natuurlijk altijd.

Wat zijn obligaties?

Wanneer je obligaties koopt, dan leen je eigenlijk geld uit aan een bedrijf of een overheid. Als een bedrijf of overheid geld nodig heeft, kunnen ze er voor kiezen om dit te lenen door middel van het uitgeven van obligaties. Je bent dan geen eigenaar van het bedrijf maar je hebt een schuldbewijs (ander woord voor obligatie). Dit is een papier waarop staat hoeveel de schuld is en wat de rente is die betaald moet worden. Obligaties hebben een vaste looptijd en een vaste rente. Aan het einde van de looptijd worden de obligaties altijd afgelost, mits het bedrijf aan zijn betalingsverplichting kan voldoen. Simpel gezegd betekent dit als het bedrijf niet failliet gaat.

Rente

Obligaties hebben een vaste rente, ook wel coupon genoemd. De couponrente is het percentage dat wordt betaald over het uitgeleende bedrag. De rente die je ontvangt kan erg verschillen en is afhankelijk van het risico. Overheden hebben vaak een lager risico, waardoor de rente ook lager is. Bij sommige bedrijven is het risico wat groter, waardoor de rente ook hoger is. Ondanks dat er altijd risico’s zitten aan beleggen, zijn obligaties het minst risicovol. Het risico van een obligatie wordt weergegeven aan de hand van de kredietwaardigheid.

Kredietwaardigheid

Als je het letterlijk bekijkt is kredietwaardigheid een maatstaf om te kijken hoe waardig een overheid of bedrijf is om krediet te krijgen. De kredietwaardigheid geeft aan wat de kans is dat er in de toekomst aan de betalingsverplichting kan worden voldaan. Hoe kredietwaardig een overheid of bedrijf is wordt weergegeven aan de hand van een score. Obligaties worden beoordeeld op een schaal van AAA tot D. Deze beoordelingen zijn echter niet heilig, maar geven wel een goede indicatie van de kredietwaardigheid.

Tussentijds handelen in obligaties

Het is niet alleen mogelijk om obligaties te kopen op het moment dat ze worden uitgegeven door het bedrijf. Veel obligaties zijn daarna ook altijd verhandelbaar. Bij het verhandelen moet je wel even goed opletten. Het is namelijk zo dat de prijs / koers van een obligatie kan stijgen of dalen, maar aan het einde van de looptijd krijg je altijd het oorspronkelijke bedrag, ook wel hoofdsom genoemd, terug.

Om een voorbeeld te noemen. Stel je hebt een obligatie van €10.000 tegen een rente van 4% per jaar. Je ontvangt dan gedurende de gehele looptijd €400 per jaar aan rente. Als de marktrente daalt naar 2%, dan wordt de waarde van jouw obligatie hoger. Andere beleggers kunnen namelijk nieuwe obligaties kopen tegen 2% rente, maar jouw obligatie heeft een rente van 4%. Hierdoor wordt het aantrekkelijk om iets meer betalen voor jouw obligatie en een rente van 4% te ontvangen. Ze betalen dan bijvoorbeeld €10.500 voor jouw obligatie en hopen deze €500 terug te verdienen door de hogere rente. Aan het einde van de looptijd krijg je nog steeds de hoofdsom van €10.000 terug en de rente wordt ook alleen over de hoofdsom betaald.

obligaties tussentijds verhandelen
In dit voorbeeld is het voordeliger om een obligatie van iemand anders te kopen voor een hogere prijs (€10.500 ten opzichte van €10.000 waarde), dan voor hetzelfde geld een nieuwe obligatie te kopen tegen de huidige marktrente (2%).

Het verschil tussen aandelen en obligaties

Aandelen en obligaties verschillen op meerdere punten van elkaar. Het belangrijkste verschil is dat je bij een aandeel een stukje van een bedrijf koopt en daarmee eigenaar wordt, terwijl je bij een obligatie geld uitleent aan een bedrijf en daarmee schuldeiser wordt. Bij een bedrijf wordt het geld uit aandelen als eigen vermogen gezien, terwijl geld dat binnen wordt gehaald met obligaties onder het vreemde vermogen valt.

Dit heeft ook invloed op wat er gebeurt als een bedrijf failliet gaat. Schuldeisers komen namelijk eerder aan de beurt om hun geld terug te eisen dan eigenaren. Dit maakt obligaties ook minder risicovol dan aandelen. Dit risico vertaalt zich dan weer naar het rendement; dat is bij aandelen vaak weer hoger dan bij obligaties.

Hoewel het rendement vaak hoger is bij aandelen, zijn bedrijven niet verplicht om dividend uit te keren. Couponrente bij obligatie staat wel altijd vast en wordt altijd uitbetaald. Aan het einde van de looptijd wordt bij een obligatie ook altijd de hoofdsom terugbetaald, mits er aan de betalingsverplichting kan worden voldaan. Een aandeel heeft geen vaste looptijd en geen vast bedrag dat wordt uitgekeerd.

Het verschil tussen aandelen en obligaties
Het verschil tussen aandelen en obligaties.

Beleggen in aandelen of obligaties?

Het belangrijkste bij beleggen is spreiden. Dit gaat ook op bij de afweging tussen aandelen en obligaties. Het is daarom goed om zowel aandelen als obligaties in je portfolio op te nemen. Het hangt echter af van jouw situatie wat de beste verdeling is. Als je jonger bent, dan kun je meer risico nemen. Je hebt namelijk meer tijd om een eventuele recessie ‘uit te zitten’. Ben je iets ouder, dan wil je jouw geld misschien al eerder gebruiken waardoor je geen tijd hebt om een recessie uit te zitten. In dit geval is het dus handig om wat minder risico te nemen.

Er zijn meerder vuistregels om de ratio tussen aandelen en obligaties te berekenen. De meest bekende is 100% – leeftijd. Dit betekent dat als je 25 jaar bent, 75% van je portfolio aandelen mag zijn en 25% obligaties. Als je met 25 jaar van plan bent om 30 jaar lang te beleggen, dan is je horizon zo lang dat het niet nodig is om al zoveel in obligaties te gaan zitten. Het blijft daarom een vuistregel, bedenk zelf wat voor jouw situatie werkt.

Daarnaast is het sowieso goed om jezelf af te vragen hoeveel risico je wil nemen. Als je heel weinig risico wil nemen en daarom genoeg neemt met een lager rendement, dan kun je het percentage obligaties wat hoger maken.

Conclusie

De keuze tussen aandelen en obligaties is vaak geen keuze. In veel gevallen is het namelijk goed om beide in je portfolio op te nemen. Wat de beste verhouding is hangt voor een groot deel af van hoeveel risico je bereid bent te nemen en daarnaast van je leeftijd. Nu je na het lezen van dit artikel precies weet wat het verschil is tussen aandelen en obligaties is kun je de beste keuze maken voor jezelf.

Disclaimer

We zijn geen professioneel adviseurs. De informatie op deze website is gebaseerd op onze persoonlijke mening en ervaring. Dit is een geen enkel geval financieel advies. Let op: beleggen brengt risico’s met zich mee. Je kunt je inleg (deels) verliezen.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *